quá chén

Thân thiện

Ông ấy quá chén và ngủ gục trên bàn.

Định nghĩa

1. Thành ngữ:
   • Uống rượu, bia vượt quá mức, dẫn đến say xỉn và có thể thiếu tỉnh táo, minh mẫn: "Quá chén" là một thành ngữ dùng để miêu tả trạng thái của một người đã uống quá nhiều rượu bia, vượt quá khả năng chịu đựng, dẫn đến say và có những biểu hiện không còn kiểm soát hoàn toàn.

Ví dụ sử dụng

• Thành ngữ:
  • Ông ấy đã quá chén trong bữa tiệc tối qua. (Ông ấy đã uống say trong bữa tiệc tối qua.)
  • Đừng để bản thân quá chén, kẻo nói những lời không hay. (Đừng để bản thân uống quá say, kẻo nói những lời không phải.)
  • Anh ta vừa bước vào, mặt đỏ bừng, rõ ràng là đã quá chén. (Anh ta vừa bước vào, mặt đỏ bừng, rõ ràng là đã uống quá nhiều.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Lỡ quá chén": Nhấn mạnh việc uống quá mức một cách vô ý hoặc ngoài dự định.
  • Chỉ vì vui quá mà tôi đã lỡ quá chén. (Chỉ vì quá vui mà tôi đã vô tình uống say.)
• Dùng như một vị ngữ tính chất: Thường dùng sau các động từ như "bị", "đã", "sẽ" để chỉ trạng thái.
  • Cậu ấy dễ bị quá chén lắm. (Cậu ấy rất dễ bị say khi uống rượu.)

Biến thể và từ gần giống

• Say: Trạng thái mất kiểm soát một phần do rượu, bia. ("Quá chén" thường hàm ý mức độ nặng hơn "say" thông thường).
• Xỉn: (Từ lóng) Chỉ trạng thái say rượu nặng.
• Bí tỉ: (Từ lóng) Chỉ trạng thái say mèm, không còn biết gì.

Từ đồng nghĩa

• Say khướt: Say đến mức đi đứng không vững, nói năng lảm nhảm.
• Say bí tỉ: Say đến mức bất tỉnh, không còn nhận thức.
• Say mèm: Say hoàn toàn, không còn khả năng kiểm soát.

Các cụm từ liên quan

• Quá độ: Vượt quá mức độ cho phép (có thể dùng cho nhiều hành động, không chỉ uống rượu).
• Quá liều: Dùng quá liều lượng quy định (thường dùng cho thuốc).

Thành ngữ liên quan

• Chén tạc chén thù: Chỉ việc uống rượu trả lễ nhau, thường trong các buổi tiệc. (Thành ngữ này mô tả hành động, không trực tiếp chỉ trạng thái say).
• Rượu vào lời ra: Thành ngữ chỉ việc khi say rượu thì dễ nói ra những điều không nên nói, thường là hệ quả của việc "quá chén".

Học thuật

1. Nói uống rượu nhiều quá đến say và phần nào thiếu minh mẫn: Quá chén rồi nói nhảm.